Yapılaşmış alanlarda sıcaklığın çevredeki kırsal alanlara veya kentin başka bölgelerine göre daha yüksek olması, kentsel ısı adası etkisiyle ilişkilidir. EPA, etkiyi genel düzeyde şöyle tanımlar: gelişmiş bir bölgenin yakındaki kırsal alanlardan daha yüksek sıcaklık göstermesi ya da bir kentin içindeki bölgeler arasında sıcaklık farkı ortaya çıkması. Güneş ışınımını emen sert yüzeylerin yaygınlığı, gölgeleme ve bitki örtüsünün azlığı ve insan etkinliğinden kaynaklanan ısının birikmesi, etkinin genel nedenleri arasında ele alınır. EPA — Isı adası etkisi.
Etki tek bir binanın ölçeğine indirgenemez; ancak parsel ölçeğindeki kararlar tabloyu hafifletebilir ya da ağırlaştırabilir. Çatı yüzeyinin düzenlenmesi, zemindeki sert kaplamaların azaltılması, gölgeleme ve bitkilendirme, bina ölçeğinde en sık ele alınan başlıklardır. Her yüzeyin güneş radyasyonuyla ilişkisi farklıdır; bu nedenle kararların tek tek değil, bir bütün olarak okunması gerekir. Aşağıdaki bölümler bu kararların genel çerçevesini anlatır.
Serin çatı: güneş ışınımını daha az biriktirmek
Serin çatı (cool roof), daha geleneksel bir çatıya kıyasla güneşten daha az ısı emen ve binaya daha az ileten bir çatı yaklaşımıdır. EPA, yansıtıcı kaplamalar ve malzeme seçimlerini bu başlık altında ele alır. EPA — Serin çatılar.
Güneş yansıtıcılığı ve ısıl yayıcılık (emisivite) değerleri, malzeme verilerinde ölçülmüş değerlerle ifade edilir. Hangi yaklaşımın uygun olduğu; projenin iklimi, çatı eğimi, kullanım senaryosu ve ısıtma ile soğutma sezonlarının dengesi birlikte değerlendirilerek belirlenir. Yansıtıcı bir yüzeyin soğuk mevsimdeki etkisi de aynı kararın parçasıdır. Mevcut binalarda çatının mevcut yapısı ve bakım programıyla uyumu karara dahil edilir.
Yeşil çatı: çatı üzerinde bitkilendirme
EPA, yeşil çatıyı ya da çatı bahçesini çatı üzerinde yetiştirilen bitki katmanı olarak tanımlar. EPA — Yeşil çatılar Bu yaklaşım, yağmur suyunun bir bölümünün tutulması ve bitki ve hayvan türlerine yaşam ortamı sağlanması gibi konularla da ilişkilidir. Çatının insanlar tarafından kullanılabilir bir açık alan olması ise ayrıca tasarlanması gereken bir özelliktir.
Planlaması serin çatıdan farklı sorular içerir: taşıyıcı sistemin yükü, su yalıtımı ve drenaj düzeni, bitki türü seçimi ve sürekli bakım ihtiyacı erken aşamada netleştirilmelidir. Türler iklim ve sulama koşullarıyla uyumlu seçildiğinde bakım yönetilebilir biçimde planlanabilir.
Peyzaj ve gölgeleme
EPA'ya göre ağaçlar ve diğer bitkiler doğal bir soğutma etkisine sahiptir; bitkilendirme, ısı adalarının azaltılmasında basit ve etkili yollardan biridir. EPA — Ağaçlar ve bitkilendirme Açık alan kararlarında gölge sağlayan ağaçların yerleşimi, sert zemin kaplamalarının payının azaltılması ve türlere uygun bakım düzeni birlikte düşünülür.
Gölgeleme yalnız bitkilendirmeye bağlı değildir; saçaklar, pergola ve gölgelik gibi dış mekân elemanları da açık alan kullanımını etkileyen gölge kararlarıdır. Tür seçimi bölgenin iklimi, su ihtiyacı ve büyüme biçimiyle ilişkilendirilir; kök alanı ve toprak derinliği koşulları peyzaj tasarımıyla birlikte netleştirilir.
Tasarım sürecinde ele almak
Isı adası önlemleri, bitmiş binaya sonradan eklenen tekil uygulamalar olarak değil; yerleşim, çatı ve açık alan kararlarıyla erken aşamada ilişkilendirilen bir tasarım konusu olarak ele alınmalıdır. Çatı yansıtımlığı, yeşil çatı, gölgeleme ve bitkilendirme aynı parselde birlikte değerlendirilebilir. Bazı çözümler aynı yüzey için alternatif oluştururken, farklı alanlarda birbirini tamamlayabilir. Bakım ve işletme ihtiyaçlarının proje başında düşünülmesi, önlemlerin kullanım döneminde de sürdürülebilir olmasını destekler.
Sertifikasyon hedefi olan projelerde ilgili gereklilikler seçilen değerlendirme sisteminden okunur. LEED'in ilgili tasarım ve yapım değerlendirmelerinde ısı adasının azaltılmasına yönelik bir kredi bulunur. Kredinin güncel gereklilikleri projeyle eşleştirilirken değerlendirme yolu ve sistemin sürümü esas alınır; ayrıntı için USGBC'nin ilgili LEED rehberine bakılmalıdır. USGBC — LEED tasarım ve yapım rehberi.
Analiz desteğiyle kararları görmek
Çatı ve açık alan kararlarının güneş radyasyonuyla ilişkisini tasarım aşamasında görmek, alternatifleri karşılaştırmayı kolaylaştırır. AECO'nun gün ışığı ve solar radyasyon ile bina enerji modellemesi hizmetleri, yüzeylerin radyasyonla ilişkisini ve enerji etkileşimini farklı seçenekler üzerinden incelemek için kullanılabilir. Gölge ve yüzey kararlarının bina içi konforla ilişkisi de aynı incelemenin konusu olabilir. Analiz sonuçları karar vermeye veri sağlar; tasarım kararı ekiple birlikte verilir.
Sürdürülebilir yapı konularına yeni başlayan okurlar için buradan başlayın rehberi genel çerçeveyi gösterir.